Nodusfall đối đầu Elden Ring: Vạch xuất phát của một cuộc đua chưa có đích đến

Một trailer dài chưa đầy hai phút. Một nền trời tro tàn, một chiến binh đôi cánh trắng sải rộng, và chỉ trong vài giờ, cộng đồng game thủ thế giới đã bị chia làm hai phe: một phe giơ cao tấm biển “đạo nhái”, phe còn lại đứng lặng chờ gameplay thực sự. Với tôi, khoảnh khắc này không giống một trận đấu bị bắt gặp giữa đường, mà giống một cú xuất phát của vận động viên chạy 400 mét: mọi con mắt đổ dồn về vạch xuất phát, nhưng tấm huy chương chỉ có thể được định đoạt ở vạch đích. Tôi bước vào kho lưu trữ như một nhà khảo cổ, khi rời đi tôi là người kể chuyện. Và câu chuyện Nodusfall, đối với tôi, đang phơi bày đúng cái nhịp chạy mà tôi đã lắng nghe suốt nhiều năm: nhịp của một cuộc đua nước rút được phán xét từ những bước chân đầu tiên.

Bối cảnh cần được nhắc lại, bởi vì nó quan trọng hơn bất kỳ câu khẳng định cảm tính nào. HoYoverse, công ty Trung Quốc đứng sau những tựa game gacha đình đám như Genshin Impact và loạt Honkai, vừa công bố dự án mới mang tên Nodusfall. Lần đầu tiên trong lịch sử phát triển của hãng, HoYoverse từ bỏ phong cách anime tươi sáng để bước vào một thế giới dark fantasy với đồ họa hiện thực và lối chơi hợp tác. Điểm nhấn lớn nhất: bốn người chơi cùng săn boss, một cơ chế được nhiều người ví von với Monster Hunter hơn là một tựa game nhập vai hành động thuần túy. Nhưng ngay khi những khung hình đầu tiên của trailer xuất hiện, làn sóng so sánh với Elden Ring của FromSoftware bùng lên dữ dội. Người chơi chỉ ra những nhân vật có tạo hình khiến họ nhớ tới Malenia, một nhân vật nữ tóc bạc gợi liên tưởng Melina, rồi buông một từ nặng nề: rip-off.

Tôi đã theo dõi rất nhiều kỳ đại hội thể thao, và tôi nhận ra một quy luật lặp lại: khán giả thường vỗ tay hoặc la ó trước khi vận động viên kịp rời khỏi khởi động. Cáo buộc đạo nhái lần này cũng vậy. Nó được đưa ra dựa trên hai yếu tố: một đoạn trailer ngắn và một loạt bức ảnh đặt cạnh nhau. Không có gameplay, không có so sánh cơ chế, không có bất kỳ thử nghiệm nào về cảm giác vận hành. Trong thể thao, điều đó giống như việc kết luận một vận động viên chạy nước rút là “kém cỏi” chỉ vì tư thế xuất phát của anh ta trông giống một kình địch. Người xem có thể nhìn thấy khung hình, nhưng họ không thể nhìn thấy nhịp thở, sự phân phối sức lực hay quyết định chiến thuật ở khúc cua. Với Nodusfall, tất cả những yếu tố tạo nên bản sắc của một tựa game vẫn đang nằm sau tấm màn.

Điều tôi muốn nhấn mạnh nằm ở phần lõi: cơ chế hợp tác bốn người chính là bằng chứng phản bác rõ ràng nhất cho cáo buộc “sao chép Elden Ring”. Trong hầu hết các tựa game thuộc thể loại soulslike, người chơi đơn độc đối mặt với thế giới khắc nghiệt, cảm giác cô độc là một phần thiết yếu của trải nghiệm. Elden Ring thậm chí đã đẩy sự cô độc đó lên một tầng cao mới với thế giới mở rộng lớn. Nhưng Nodusfall lại chọn con đường ngược lại: đưa bốn người chơi vào cùng một trận săn boss, biến cuộc chiến sinh tồn thành một buổi hợp tác nhịp nhàng. Nếu nói theo ngôn ngữ điền kinh, Elden Ring giống một cuộc chạy marathon đơn độc, còn Nodusfall giống một cuộc tiếp sức 4x400 mét, nơi từng chặng đều phụ thuộc vào sự ăn ý của cả đội. So sánh hai trải nghiệm khác biệt đến vậy chỉ vì chúng mặc chung một tông màu tối là một sai lầm phân tích nghiêm trọng.

Tất nhiên, không thể phủ nhận tầm ảnh hưởng của Elden Ring. Ngay từ khi ra mắt vào năm 2026, tựa game này đã giành giải Game of the Year và trở thành một cột mốc không thể bỏ qua trong ngành công nghiệp game. Sự thành công vang dội đó đã tạo ra một làn sóng các dự án mới chọn phong cách chiến đấu tương tự, thiết kế thế giới u ám và bầu không khí huyền bí. Nodusfall, dù muốn hay không, cũng đang đứng trong dòng chảy đó. Nhưng đứng trong một dòng chảy không có nghĩa là sao chép. Rất nhiều huyền thoại điền kinh xuất phát từ cùng một giáo án huấn luyện, chạy trên cùng một đường piste, nhưng mỗi người lại đi tới vạch đích bằng một nhịp chạy không lẫn vào đâu được. Sự giống nhau về bề ngoài của Nodusfall và Elden Ring mới chỉ nói lên rằng HoYoverse đang học hỏi những chuẩn mực mà FromSoftware đã đặt ra, chứ chưa nói lên được điều gì về giá trị thực sự của trò chơi này.

Hãy nhìn vào lịch sử của chính HoYoverse. Genshin Impact khi mới trình làng từng bị gán mác “tựa game giống The Legend of Zelda: Breath of the Wild”, thậm chí còn bị gọi là “bản sao” một cách thẳng thừng. Nhưng khi người chơi thực sự cầm tay vào, họ nhận ra hệ thống chiến đấu theo nguyên tố, đội hình bốn nhân vật và mô hình kinh doanh gacha đã tạo nên một bản sắc hoàn toàn khác biệt. Genshin Impact không chỉ sống sót sau làn sóng chỉ trích, nó còn vươn lên thành một trong những tựa game có doanh thu cao nhất thế giới. Từ kinh nghiệm theo dõi các trận đấu và cả những cuộc chạy đua truyền thông của tôi, tôi học được rằng cú nước rút đầu tiên không bao giờ quyết định thứ hạng cuối cùng. Điều duy nhất có thể phán xét một vận động viên, hay một tựa game, là toàn bộ cuộc đua.

Tuy nhiên, tôi cũng muốn nhìn vào mặt trái. Việc cộng đồng phẫn nộ đến mức dùng từ “rip-off” không phải là tín hiệu có thể xem nhẹ. Trong bóng đá, một cầu thủ bị nghi ngờ mô phỏng ăn vạ thường phải đối mặt với sự soi xét từng milimét trong mọi pha bóng tiếp theo. Nodusfall giờ đây cũng sẽ bị soi dưới một lăng kính tương tự: bất kỳ khung hình nào gợi nhớ Elden Ring sẽ ngay lập tức bị phóng đại, trong khi những yếu tố nguyên bản có thể bị bỏ qua. Đây là một bất lợi chiến thuật thực sự. Nhưng tôi cũng nhìn thấy một cơ hội ẩn trong đó: nếu HoYoverse sớm phát hành đoạn gameplay dài, cho thấy cơ chế săn boss bốn người vận hành mượt mà và khác biệt, thì chính làn sóng tranh cãi này sẽ trở thành một công cụ tiếp thị khổng lồ. Korir không bùng nổ ở Tokyo. Tokyo chỉ tình cờ đứng gần một cơn sốt đang ủ. Nodusfall có thể đang đứng ở vị trí tương tự: sự chú ý tiêu cực hôm nay có thể được chuyển hóa thành động lực thu hút ánh nhìn ngày mai, nếu sản phẩm cuối cùng đủ sức thuyết phục.

Tôi nhớ lại cuộc tranh luận quanh cú chạy 800 mét tại Olympic Tokyo. Trước trận chung kết, hầu hết giới chuyên môn đều dự đoán một cuộc đua tốc độ cao, nơi nhà vô địch người Kenya Emmanuel Korir sẽ khởi đầu chậm và bị bỏ lại phía sau. Nhưng chính cái nhịp ngược dòng đó, điều mà tôi gọi là negative split, lại là thứ đưa anh đến tấm huy chương vàng. Korir không chạy nhanh hơn ai ở 200 mét đầu tiên; anh chỉ chạy thông minh hơn ở 600 mét cuối cùng. Với Nodusfall, tôi chứng kiến một cú khởi đầu bị nghi ngờ, nhưng tôi chưa thấy đoạn giữa của cuộc đua. Tôi chưa thấy cách bốn người chơi phối hợp để hạ một con boss khổng lồ, chưa thấy hệ thống lớp nhân vật tạo ra sự khác biệt như thế nào so với một trận đấu solo soulslike, và chưa thấy thế giới mở của trò chơi vận hành ra sao. Nếu tất cả những thứ đó được thể hiện tốt, thì những bức ảnh đặt cạnh nhau hôm nay sẽ chỉ là tro tàn trong kho lưu trữ của một cuộc đua đã đi tới đích.

Từ góc nhìn pháp lý, tính đến thời điểm hiện tại, mọi chuyện vẫn nằm trong phạm vi dư luận. Không có vụ kiện nào được nộp, không có bằng chứng sao chép trực tiếp các tài sản nghệ thuật. Trong luật bản quyền, cơ chế trò chơi và bối cảnh dark fantasy là những thứ gần như không thể độc quyền. FromSoftware không phải công ty duy nhất được phép tạo ra một thế giới hoang tàn với chiến đấu khó nhằn. Nếu Nodusfall chỉ dừng lại ở việc gợi nhắc về mặt thị giác, thì đó là sự học hỏi thể loại, không phải hành vi xâm phạm. Nhưng tôi cũng phải cảnh báo về một kịch bản nguy hiểm: đừng để làn sóng thứ hai bùng nổ khi trò chơi chính thức ra mắt. Nếu đến lúc đó, người chơi cầm tay vào và cảm thấy lối chơi thực sự giống Elden Ring một cách mơ hồ, thì cộng đồng sẽ coi những lời buộc tội ban đầu là đúng đắn, và phản ứng lúc ấy sẽ còn dữ dội hơn nhiều so với hiện tại.

Điều thú vị là cách cộng đồng mô tả Nodusfall lại bộc lộ một sự mâu thuẫn thú vị: họ gọi nó là “bản sao Elden Ring”, đồng thời lại ví nó như “Elden Ring kết hợp Monster Hunter”. Chính cái mô tả thứ hai mới là dấu hiệu cho thấy người chơi cảm nhận được điểm khác biệt về cơ chế, dù họ không chủ động thừa nhận. Khi ai đó nhìn thấy một cuộc tiếp sức, họ có thể nói những người chạy đang “bắt chước” nhau, nhưng thực ra họ đang nhìn thấy sự phối hợp, sự chuyển giao nhịp và sự khác biệt trong vai trò của từng vận động viên. Tôi chọn cách đọc thứ hai. Nodusfall đang mở ra một cánh cửa mà Elden Ring chưa từng bước tới: biến một trải nghiệm cô độc thành một bản hòa tấu hợp xướng. Nếu HoYoverse làm được điều đó, tranh cãi hôm nay sẽ trở thành một mốc son trong quá trình kiến tạo một sân chơi mới, nơi người chơi không chỉ xem nhau chạy mà còn cùng nhau chạy.

Ngành công nghiệp game, cũng giống như thể thao, luôn vận hành theo chu kỳ. Sau mỗi kỳ Olympic, người ta nói về những kỷ lục, nhưng đồng thời người ta cũng chờ đợi thế hệ vận động viên tiếp theo phá vỡ chúng. Elden Ring đã ghi dấu một kỷ nguyên, nhưng nó không phải điểm kết thúc của thể loại soulslike. Nodusfall có thể là thế hệ vận động viên mới dám chạy trên cùng một đường đua với những bước nhịp khác biệt. Tôi không đủ bằng chứng để khẳng định nó sẽ thành công, nhưng tôi cũng không đủ bằng chứng để kết luận nó là bản sao. Với tôi, đây chính là lúc phải kiên nhẫn quan sát giữa cuộc đua thay vì hét lên phán xét từ khán đài. Chỉ khi ngừng chạy, tôi mới nghe ra bài ca của khán đài Kazan. Và chỉ khi Nodusfall chính thức lộ diện toàn bộ lối chơi, chúng ta mới có thể biết tiếng hò reo hôm nay là tiếng vỗ tay của một khởi đầu mới, hay tiếng la ó của một cú vấp ngã không thể cứu vãn.